2. EL ARAÇ ALIRKEN

no_image
Hayalinizdeki arabayı almaya karar verdiniz ancak ne yapacağınızı bilmiyor musunuz? Size kararsızlığınızı ve aklınızdaki soru işaretlerini ortadan kaldıracak bir rehber hazırladık.

Almak istediğiniz otomobilde gerçekten hangi özellikleri arıyorsunuz? En çok neye önem vermelisiniz? Bu soruları tekrar tekrar kendimize sorarız. Her şeyden önce alacağımız otomobilin bizi mutlu edebilecek otomobil olduğundan emin olmalıyız.

Aklımıza gelen ilk şey bize kendimizi huzurlu hissettirecek ve bütçemizi fazla sarsmayacak modelleri gözden geçirmek olacaktır. Aşağıda yer alan kriterleri dikkatlice inceleyerek karar vermeniz gereken konular hakkında detaylı bilgi edinebilirsiniz.
 
 

BAŞLICA KRİTERLER

 
 

Almak istediğiniz otomobilin tipini belirlerken onu hangi amaçlara yönelik kullanmak istediğinizi netleştirmiş olmalısınız. Spor, orta seviye veya lüks, üstü kapalı veya açık, iki veya dört kapılı, önden veya arkadan çekişli, kasa modeli gibi çeşitli unsurları göz önünde bulundurmalısınız. Bunlar arasından yapacağınız seçimler doğrultusunda almak istediğiniz otomobilin tipini belirleyebilirsiniz.

 
 
 

Fiyat konusu herkes için önemlidir. Öğrenmeniz gereken en önemli şey ise aracın sade biçimde ve eklemeyi düşündüğünüz ekstra özelliklerle birlikte fiyatıdır. Bu fiyatları bilmek, doğru fiyatlarla değerlendirme yapabilmenizi ve sonunda bir karar vermenizi sağlayacaktır. Kafanızda şekillenen kararlar doğrultusunda bütçenizi zorlama sınırını belirlemiş olacaksınız. Bu durumda aylık ödeme takvimini tekrar gözden geçirebilirsiniz. Gerekirse kredi olanaklarını devreye sokabilirsiniz.

 
 
 

Performans dendiği zaman aklınıza ilk gelen özellikler otomobilin gücü ve bunun en önemli göstergesi olan hız ile çekiştir. Uzun dönem güvenilirliği açısından turbo sarj özelliğine sahip olan ve diğer yüksek performanslı motorlara sahip araçları alırken çok daha dikkatli olmalısınız.

 
 
 

Hız yapmak herkesin hoşlandığı bir durum değildir. Siz hız yapmaktan hoşlanıyorsanız bunu bir seçim kriteri olarak düşünebilirsiniz. Alacağınız araçların ne kadar hız yapabildiklerini öğrenmek seçim aşamasında size yardımcı olabilir.

 
 
 

Alacağınız aracın markası seçim yapmanız konusunda bir kriter olabilmektedir. Daha çok reklam panolarına değil markanın sunduğu ekstra özelliklere yönelmeniz gerekmektedir. Teknolojik yenilikleri daha çok uygulayan, güvenlik, performans ve dayanıklılık alanlarında araştırma ve geliştirme çalışmalarına daha fazla önem veren markalara öncelik vermeyi düşünmelisiniz.

 
 
 

Araç sahibi olmak isteyen bazı kişiler performansın aksine estetiğe önem verebilirler. Her şeyden önce almak istediğiniz araçtan görsel olarak hoşlanmanız gerekir. Alacağınız aracı gördüğünüzde ondan hoşlanmış olmalısınız. Görsel açıdan hoşlanmadığınız bir aracı almak yanlış tercih yaptığınız anlamına gelmese bile sizde bu tür bir his uyandırabilir.

 
 
 

Araç kullanırken güvenlik sizin için olmazsa olmaz bir unsur ise araçta standart olarak bulunması gereken emniyet kemeri ve hava yastığı gibi unsurların dışında başka hangi ekstra güvenlik unsurlarının bulunduğunu öğrenmelisiniz. Genellikle boyutları büyük ve daha ağır olan araçların güvenliği küçük araçlara oranla daha yüksek olabilmektedir.

 
 
 

Eğer aksesuarlardan hoşlanan biriyseniz mutlaka almanız gereken araç aksesuarı bol olan modellerden olmalıdır. Markalar bu konuda size çeşitli fırsatlar sunabilmektedir. Aracınızla birlikte veya sonradan alacağınız aksesuarlar kişiselleştirme konusunda size destek olabilmektedir. Beklentileriniz bu yöndeyse aksesuarları bir tür satın alma kriteri olarak göz önünde bulundurabilirsiniz.

 
 
 

İkinci el araç satın alırken karar vermenizi kolaylaştıracak en önemli kriterlerin başında servis olanağı gelmektedir. Almayı düşündüğünüz aracın yeterli servis ağına ve yedek parça sağlama kolaylıklarına sahip olup olmadığından emin olmalısınız. Birçok araç, ilk alış fiyatlarının cazibesiyle alındıktan sonra size servis ve yedek parça konusunda sıkıntı çıkarabilmektedir. Bakım ve tamir masrafları genellikle aracın motor tipi ve aktarma organlarının karmaşıklığı gibi faktörlere bağlıdır. Yüksek performanslı, elektroniği fazla, turbo şarj özelliğine sahip otomobillerin tamir masrafl arı orta seviyedeki otomobillere oranla çok daha fazla olabilmektedir.

 
 

DİĞER KRİTERLER

 
 

Belirtilen bu satın alma kriterlerinin dışında daha farklı kriterleri göz önünde bulundurmak isteyebilirsiniz. Bunun için daha kişisel ve daha spesifik davranmanız gerekebilir. Bunu sağlamak için ise farklı imkanlardan yararlanmayı düşünebilirsiniz.

 

İkinci el otomobil satın alırken otomobil galerileri karar vermenize yardımcı olmak adına kısa süreli test sürüşleri yapmanıza izin verebilir. Almayı düşündüğünüz otomobili test etmek ve detaylı bir biçimde incelemek için bu sizin için eşsiz bir fırsat olabilecektir. Bunun dışında kısa süreli test sürüşleri sizi memnun etmediyse farklı seçeneklere yönelmeyi düşünebilirsiniz.

 

Bir çok otomobil kiralama firmasında almak istediğiniz araçlardan bulunabilir. Kiralayacağınız araç ile daha uzun süreli test sürüşleri gerçekleştirebilir ve araçla ilgili daha iyi fikir edinebilirsiniz. Test sürüşünü kiralayacağınız araçla gerçekleştirmek istiyorsanız kilometresi fazla olan aracı almayı düşünmelisiniz. Böylece satın alma planı yaptığınız aracın kullandıktan bir süre sonra ne duruma geleceğini daha iyi değerlendirmiş olursunuz.

Bigstock_2373678-ikincielaracalirken01
 
 
Bigstock_51304894-ikincielaracalirken02
 

Otomobil üreticilerinin yaptığı model değişiklikleri arasında kaybolmamak ve bunalmamak için satın almadan önce mutlaka kararınızı kesinleştirmeye çalışmalısınız. Bayilere danışarak modeller hakkında daha fazla fikir sahibi olmalısınız. Satın alacağınız aracın sıfırını test etmelisiniz. Hala kararsızsanız, otomobil dergilerini inceleyerek daha fazla bilgi edinmeye çalışmalısınız. Bir çok dergi, almak istediğiniz otomobilin iyi ve kötü yanlarını size gösterebilir.

 

İkinci el araç satın almak istediğiniz halde aynı araçtan birden fazla satılık olan varsa, hepsini test etmeyi düşünmelisiniz. Ne kadar fazla araçla test sürüşü yaparsanız, aracı o kadar iyi tanırsınız. Ayrıca özellikle almak istemeyeceğiniz kadar kötü durumda olan araçları elemek konusunda olumlu bir adım atmış olursunuz.

 

Test sürüşü öncesinde ve sonrasında aracı kontrol etmelisiniz. Özellikle motor yağını kontrol edip arada bir fark olup olmamasına dikkat etmelisiniz. Eğer motor yağında test sürüşü öncesinde ve sonrasında belirgin farklılık varsa araç teste gelmeden hemen önce el değiştirmiş demektir.

 
 

TEST SÜRÜŞÜNDE VE ARACI KONTROL EDERKEN DİKKAT ETMENİZ GEREKENLER

1. Tekerleklerde düzensiz aşıntı olup olmadığını kontrol etmelisiniz.

 

2. Servis bakım kayıtları olup olmadığını satıcıya sormalısınız. Servis kayıtlarının olması olumludur.

 

3. Almayı düşündüğünüz araca sahip kişiler varsa onların fikirlerine başvurmalısınız. Galeriden alacağınız araçlarda galeri yetkilileri size yardımcı olacaktır.

 

4. Otomobilini almak istediğiniz kişinin mümkünse ev veya iş yerini inceleyin. Eğer ev veya iş yeri bakımsızsa otomobiline de iyi bakmamış olabilir.

 

5. Otomobilin çalıntı olup olmadığını anlamak için motor ve şase numaralarını, ruhsattaki motor ve şase numaraları ile karşılaştırmalı ve eşleşme olup olmadığını gözden geçirmelisiniz. Çalıntı otomobil aldıysanız ödediğiniz paradan olabilirsiniz. Ayrıca mahkemelerle uğraşmak zorunda kalabilirsiniz.

 

6. Otomobili mutlaka test etmeli ve çeşitli fonksiyonlarını denemelisiniz. Kaza geçiren ve sonradan toplanan bir araç satın almamak için kontrolleri OTORAPOR’a yaptırabilirsiniz.

7. Alacağınız araca karar verdikten sonra ruhsatı üzerinize almak için gerekli işlemleri yaptırabileceğiniz konusunda emin olun ve ruhsat sahibi ile anlaşmaya çalışın.

 

8. Otomobil sahibi ile anlaştıktan sonra OTORAPOR’a gelerek otomobilin hilesiz olup olmadığını öğrenin ve daha sonra otomobil satış işlemlerini başlatın.

 

9. Satın alma işlemini gerçekleştirmeden önce ise alacağınız aracın mutlaka sicilini araştırın. Bazı durumlarda kiralık araçlar otomobil pazarlarında satışa çıkarılabilmektedir. Bu tip durumlarla karşılaşmamak için sicil kontrolünü mutlaka gerçekleştirmelisiniz.

 

10. Araç satın alırken sadece fiyat konusuna takılı kalmayın. Temiz araç almaya çalışın. Elinizdeki parayı iyi değerlendirmeye çalışmak farklı bir şey, elinizdeki paraya göre araç almak farklı bir şeydir. Hangi aracı alacağınıza, alternatifler dahilinde titizlikle karar vermelisiniz.

 

11. Alacağınız aracın marka ve modeline karar verirken mutlaka ailenizi, hobilerinizi, gelir düzeyinizi, seyahat sıklığınızı, oturduğunuz mahalleyi ve çevre sokak veya caddeleri göz önünde bulundurarak araç seçimi gerçekleştirmelisiniz.

MARKA VE MODELE KARAR VERDİKTEN SONRA YAPMANIZ GEREKENLER

İkinci el araç satın alırken alacağınız marka ve modele karar verdiyseniz bir sonraki adımda biraz daha detaylı incelemeler yapmalısınız. Bunun için dikkat etmeniz gereken bazı noktalar bulunuyor.

Satın almak istediğiniz aracın yanına giderken yeni kıyafetlerin aksine eski kıyafetler giymeye çalışın. Böylece gerektiği takdirde aracın altına girip inceleme yapabilirsiniz.

Aracı incelemeye giderken mutlaka yanınızda temiz bir bez veya kağıt havlu bulundurun. Ayrıca yanınıza el feneri de alın. Aracın altını kontrol ederken bunlara fazlasıyla ihtiyacınız olacaktır.

Bir aracı incelemek için en ideal zaman dilimi gündüz vaktidir. İşinizi karanlığa bırakmamaya özen gösterin, incelemelerinizi aydınlıkta daha net şekilde gerçekleştirin.

Havanın yağmursuz olması sizin için çok daha iyi olacaktır. Yağmurlu havada vakit kaybetmek istemeyerek aracı gerektiği gibi detaylı bir biçimde incelemek istemeyebilirsiniz.

Satıcıyla görüşmeye mutlaka erken gidin. Böylece satıcının aracı hazırlayış biçimini gözlemleyebilirsiniz. Almak istediğiniz aracı canlı olarak ilk kez gördüğünüzde içinizde uyandıracağı his son derece önemlidir. Aracın gözünüze pırıl pırıl ve diri gözükmesi gerekir; yorgun görünüyorsa o aracı satın almaktan vazgeçmeyi düşünebilirsiniz.

Aracın satıcısına soru sormaktan çekinmeyin. Araçla ilgili ne kadar fazla bilgi edinmeyi başarırsanız sizin için o kadar iyidir. Zaman zaman aynı soruları farklı biçimlerde sorun. Cevaplar tutarsız olursa aracı daha fazla incelemeye çalışın ve gerekiyorsa satın almaktan vazgeçin.

Kontrol aşamasında hiçbir zaman aceleci davranmayın. Ödemeyi yapacak olan sizsiniz ve bir otomobil satın almak, maliyeti yüksek bir alışveriştir. Aceleci davranmanız durumunda yanlış kararlar verebilir veya bariz bir sorunu gözden kaçırabilirsiniz. Araçla mutlaka deneme sürüşü gerçekleştirin ve sürüşü mümkünse bir duvar yanında yapın. Aracı 20-50 km hızla duvar yanında sürerken duvardan yankılanan sesler, alışılmamış gürültüleri duyabilmenizi sağlayacaktır. Halihazırda bir aracınız varsa, bu kontrolü kendi aracınızla gerçekleştirerek kulağınızı rutin seslere alıştırabilirsiniz.

ARACI İNCELERKEN YAPMANIZ VE DİKKAT ETMENİZ GEREKENLER

Satın almak istediğiniz ikinci el araç ile ilk defa göz teması kurduktan sonra adım adım ve detaylı bir biçimde incelemeye başlayabilirsiniz. Bu noktada öncelikleriniz çok daha önemli olacaktır. Önceliklerinize göre inceleme aşamalarını kendinize göre düzenleyebilirsiniz. Ancak genel olarak aşağıdaki aşamaları göz önünde bulundurmanız sizin için doğru olacaktır.

İlk olarak aracın etrafında dolanın ve ardından araca binerek direksiyonun başına oturup onunla konuşmaya başlayın. Aracın içini koklayın. Küf, pas, sigara gibi türlü kokuları not edin. Aracın küllüğünü kontrol edin ve eğer varsa sigara yanıklarını kontrol edip not edin.

Kilometre sayacını özellikle kontrol edin. Uzun süre kilometre sayacını inceleyin. Sökme ve takma gibi işlemlerden geçip geçmediğini inceleyin. Dijital ekranda bozulmalar yaşanıp yaşanmadığını anlamaya çalışın.

Direksiyonu kontrol ederken direksiyon simidinin yıpranmış olup olmadığını kontrol edin. Pedallar ve aracın kilometresi arasındaki durumu kontrol edin. Aracın kilometresine göre pedalların aşınma durumunu inceleyin.

Hava yastığı çatlakları, torpido çatlakları, kapıların plastik aksamlarında kırılmalar ve çatlaklar konusunda titiz davranın. Eğer bu noktalarda çatlak veya kırılma varsa aracın şiddetli bir kazaya karıştığını anlayabilirsiniz. Çarpmanın etkisiyle bu bölgelerde çatlaklar oluşur ve bu çatlaklar araç toparlanırken öylece kalır.

Aracın içini tamamen kontrol edin. Eğer varsa iç yıpranmaları kontrol edin ve aracın içerisindeki incelemelerinizi tamamlayın.

Aracın içerisini kontrol ettikten sonra aracın dışarısını kontrol etmeye başlayabilirsiniz. Bunun için aracı uzaktan gözlemlemek, kaportayı ve motoru kontrol etmelisiniz. Daha sonra aracın alınabilir olup olmadığına karar verebilirsiniz.

Aracı içeriden kontrol ettikten sonra aracın dışına çıkın ve araçtan yaklaşık 2-3 metre uzaklaşın. Arabayı dikkatlice izleyin. Odaklanın. Eğer araç düz bir zeminde öne, arkaya, sağa veya sola yatık duruyorsa süspansiyon sisteminde bir sorun var demektir. Aracın dört köşesine gidip yukarıdan aşağıya sallamaya çalışın ve bırakın. Sağlıklı olan süspansiyon bir veya iki kez yukarı aşağı doğru hareket ettikten sonra duracaktır. Araç çok fazla sallanıyorsa taşıyıcı sisteminde bir soruna sahip olabilir.

Süspansiyon sistemine yönelik kontrolleri gerçekleştirdikten sonra aracın kaportasını ve motorunu kontrol etmeye geçebilirsiniz. Tekrar aracın yanına gidin ve aracın kaportasının her parçasını detaylı bir biçimde incelemeye başlayın. Aracın etrafında gezerek pas, çürük ve boya hatalarını görmeye çalışın. Ağır hasar görmüş bir aracı dahi onarmak mümkündür. Ancak mükemmel onarım her zaman mümkün değildir. Parçalar arasında boya açısından ton farkı olup olmadığını kontrol edin. Aracın her iki tarafına da boylu boyunca bakın. Aracın üstündeki yansımalar bozuk olmayan kesintisiz bir hat izlemelidir. Onarım görmemiş bir aracın çıtaları düz bir hat izler. Onarım görmüş bir aracın kaporta üzerindeki yansımaları düzgün değildir.

Aracın kapı ve çamurluk aralarında üst ve alt aralıklarına dikkat edin. Üst ve alt aralıklar arasında fark olmamalıdır. Kaporta parçalarının birleşim yerleri düzgün olmalıdır. Cıvatalar sökülüp takılmış olmamalıdır.

Aracın cam kenarını ve kapı açma kollarını veya kilitlerini gözden geçirin. Buralardaki boya hatalarını veya kauçuk ve metal aksam üzerindeki boya kalıntılarını bulmaya çalışın. Bu tür izler aracın tekrar boyandığını gösterir.

Camlarda ve farlarda çatlak bulunmamalıdır. Kapıları açıp kapı için kenarlarında kilit aksamı, elektrik kablo tesisatı kapı fitili gibi yerlerde boya izleri olup olmadığını kontrol edin. Kaputu açıp kaput bağlantı menteşesinde yer alan cıvata kenarında boya sıyrılma veya yer değiştirme izlerine bakın.

Çamurluk ağızlarına ve marşpiyenin altına bakarak pas kontrolü gerçekleştirin. Aracın sahip olduğu aynı akstaki lastiklerin hepsi aynı marka ve model olmalıdır. Lastik üretim tarihlerini mutlaka kontrol edin.

Boya ve kaporta kontrolünü gerçekleştirdikten sonra almak istediğiniz ikinci el aracın belki de en önemli kısmını kontrol etme aşamasına geçebilirsiniz. Motor, bir aracın kalbi gibidir. Motorun sorunsuz olması ikinci el araç alırken dikkat etmeniz gereken en önemli hususlardan birisidir.

Kaputu, motoru çalıştırmadan önce açıp motora ve kablo demetlerine dikkatlice bakarak yağ sızıntılarını ve sonradan bantlanmış kabloları tespit etmeye çalışın. Sonradan bantlanmış kablolar gelişi güzel yapılmış onarımları işaret eder. Yapılmış olan her onarımı not alın. Araç üzerinde her oynama aracın fiyatının biraz daha aşağı çekilmesi anlamına gelmektedir.

Yağ kapağını açın ve el fenerini kullanarak içeriyi görmeye çalışın. İçerideki parçalar yağlı fakat kurumsuz ve temiz olmalıdır. Yağda su veya pas izleri olup olmadığını kontrol edin. Yağ çubuğunu çekip ucundaki yağın rengini kontrol edin. Eğer yağ yeni ise koyu sarı olması çok önemli değildir. Çubuğun ucundaki yağı parmaklarınızın arasında ezip içinde çok küçük metal parçalar olup olmadığını hissetmeye çalışın. Metal parçalar hissederseniz motorun durumu sağlıklı değil demektir.

Motor kayışlarını ve su seviyesini kontrol edin. Bunu yapmak için radyatör kapağını açmanız gerekecektir. Bu koşullarda motorun soğuk olduğundan emin olun. Sıcak su, yanıklara ve farklı sağlık problemlerine yol açabilir.

Motor çalışmazken yaptığınız kontrollerin ardından motoru çalıştırın. Motorun kolay çalışıp çalışmadığını kontrol edin. 3-5 dakika gaza basmadan çalıştırın ve bu esnada alışılmadık sesleri dinlemeye çalışın. Radyoyu asla açmayın. Daha sonra 1 dakika yarım gaz verip egzozdan çıkan gazın rengine bakın. Egzozdan çıkan gazın dumanı mavi renkli ise motor yağ yakmaktadır ve onarıma girmesi gerekmektedir. Egzozdan çıkan gaz siyah renkli bir dumana sahipse motorun gereğinden fazla yakıt tükettiğini gösterir ve bu motor ile yakıt sisteminin bakımsız olduğunu gösterir. Egzozdan çıkan gaz yoğun beyaz renkli bir duman ise silindirlere su karışmıştır ve motorun açılıp kontrol edilmesi gerekmektedir. Motor eğer soğuksa az miktarda beyaz duman ve çok az miktarda su damlaması olması normaldir. Çünkü zaten benzinin yanmasıyla bir miktar su oluşmaktadır.

Motor ısındığında, motorun normalin üstünde sarsılıp sarsılmadığını kontrol edin. Eğer sarsılıyorsa düzensiz ateşleme veya yakıt kesintisi oluyor demektir. Ateşleme sisteminin veya yakıt sisteminin bakıma ihtiyacı var demektir.

Motora gaz verdiğinizde egzozdan gelen sesi mutlaka dinleyin. Susturucu veya egzoz sızıntılarını belirlemeye çalışın.

Aracı 1. vitese takın ve el frenini bırakmadan yavaşça hareket ettirmeye çalışın. Araç hareket ederse el freni çalışmıyordur. Buna dikkat edin. Hareket etmezse el frenini indirip aracı hareket ettirmeye çalışın. Kalkışta alışık olmadığınız bir sarsılma olursa aracın debriyajı sorun çıkarıyor demektir.

Aracı hareket ettirdikten sonra hızlanmadan önce henüz 1. vitesteyken yavaşça frene basıp frenlerin çalışıp çalışmadığını kontrol edin. Aracı sürmeye başlayın ve sesini dinlemeye çalışın. Alışık olmadığınız vuruntu, gıcırtı, tıkırtı ve buna benzer sesleri tespit etmeye çalışın. Tek seferde 180 derece dönüş yapabileceğiniz bir yer bulun. Dönerken akslar üzerinden gelen sesi dinleyin. Aks uçları aşınmışsa dönerken tıkırtılar gelecektir. Araç düzeldiğinde ise bu tıkırtılar son bulacaktır. Düz bir hatta giderken kontrollü bir şekilde direksiyonu bırakın. Araç sağa veya sola çekerse rot ayarında bir sorun var demektir. Düz bir hatta seyrederken direksiyon düz değilse rot ayarı gerekmektedir.

Düzgün bir yolda hızlanmaya başladığınız zaman otomobil ve direksiyon titriyorsa lastiklere balansı bozuk demektir. Benzer şekilde düz bir yolda hızlanmaya başladığınız zaman araç sağa veya sola sapıyor, direksiyonu kontrol etmekte güçlü çekiyorsanız arka lastiklerden birisi inik olabilir veya aracın ön takımlarında sorun var demektir. Rot ve balans ayarı bozuk olan araçları satın almamalısınız. Çünkü satıcı bu ayarları yaptırdığını düşünse bile aksaklıklar meydana geliyorsa birçok durumda bu ayarın bozuk olmasına sorunlu olan bir başka parça neden oluyor demektir.

Son olarak, aracı sürerken keyif alıp almadığınızı belirleyin. Bu aracı sürekli kullanacağınızı unutmayın. Eğer sürerken keyif almıyorsanız söz konusu aracı satın almaktan vazgeçmenizi tavsiye ederiz.

Sosyal medyada paylaş: